راهنمای انتخاب مدل ChatGPT در سال ۲۰۲۶

با تغییر ساختار مدل‌های ChatGPT و معرفی گزینه‌هایی مانند Instant، Medium، High، Extra High و Pro، انتخاب مدل مناسب بیش از گذشته به نوع کار بستگی دارد؛ از گفت‌وگوهای روزمره با Instant تا پژوهش، کدنویسی و پروژه‌های پیچیده با Sol، Terra و Luna.

به گزارش برندسازی به نقل از دیجیتال ترندز، انتخاب مدل ChatGPT در گذشته به جست‌وجو میان نام‌هایی مانند o1، o3، GPT-4o و چندین نسخه کوچک‌تر محدود می‌شد. در سال ۲۰۲۶، OpenAI بخش زیادی از این شلوغی را با مجموعه‌ای ساده‌تر از گزینه‌ها جایگزین کرد. سپس سیستم نام‌گذاری دوم را برای Work، Codex و توسعه‌دهندگان معرفی کرد، چون ظاهراً ساده‌سازی کامل هیچ‌گاه در دستور کار نبوده است.

برای بیشتر افراد، پاسخ ساده است. برای استفاده‌های روزمره، ChatGPT را روی گزینه Instant بگذارید. وقتی یک کار به تحلیل، برنامه‌ریزی، پژوهش یا کدنویسی دشوارتر نیاز دارد، به Medium یا High بروید. گزینه‌های Extra High و Pro برای مسائلی هستند که در آن‌ها دریافت قوی‌ترین پاسخ، اهمیت بیشتری از دریافت سریع پاسخ دارد.

بخش گیج‌کننده این است که این برچسب‌ها لزوماً به معنای مدل‌های متفاوت نیستند. بر اساس راهنمای فعلی مدل‌های ChatGPT در OpenAI، گزینه Instant از GPT-۵.۵ Instant استفاده می‌کند، در حالی که Medium، High و Extra High همگی از GPT-۵.۶ Sol با میزان‌های متفاوت استدلال بهره می‌برند. گزینه Pro نیز از GPT-۵.۶ Sol Pro استفاده می‌کند.

کدام گزینه ChatGPT را باید انتخاب کنید؟

Instant گزینه پیش‌فرض منطقی است. برای بازنویسی یک ایمیل، پیشنهاد دستورهای غذایی برای شام یا توضیح این‌که چرا چاپگر شما بار دیگر تصمیم گرفته رفتاری خشونت‌آمیز داشته باشد، به یک مدل پیشرفته استدلالی نیاز ندارید.

Medium بهترین نقطه شروع زمانی است که Instant پاسخی سطحی ارائه می‌دهد یا زمانی که یک کار چندین بخش مرتبط با هم دارد. High وقتی مفید است که مدل باید شواهد بیشتری را بررسی کند، الزامات متناقض را حل کند یا با دقت بیشتری روی یک مسئله فنی کار کند.

Medium، High و Extra High مدل‌های جداگانه نیستند. هر سه از GPT-۵.۶ Sol استفاده می‌کنند و این تنظیم است که میزان تلاش آن برای استدلال را تعیین می‌کند. Pro متفاوت است، زیرا از GPT-۵.۶ Sol Pro استفاده می‌کند؛ مدلی که OpenAI آن را قدرتمندترین گزینه خود برای کارهای دشوار و فرایندهای طولانی معرفی می‌کند.

حساب‌های پولی واجد شرایط همچنین می‌توانند به ChatGPT اجازه دهند هنگام نیاز، به‌طور خودکار از Instant به Medium منتقل شود. برای فعال یا غیرفعال کردن تغییر خودکار، مدل‌انتخاب‌کننده را باز کنید و گزینه Configure را انتخاب کنید. فعال گذاشتن این قابلیت برای بیشتر کاربران ساده‌ترین گزینه است، زیرا ChatGPT می‌تواند برای درخواست‌های ساده سریع باقی بماند و زمانی که یک درخواست به استدلال بیشتری نیاز دارد، از توان تحلیلی بالاتری استفاده کند.

تغییر خودکار لزوماً برای هر درخواست پیچیده‌نما، بالاترین میزان استدلال ممکن را فعال نمی‌کند. اگر نخستین نتیجه همچنان سطحی به نظر می‌رسد، انتخاب دستی High می‌تواند کمک‌کننده باشد. گزینه‌های Extra High و Pro بهتر است برای کارهای واقعاً دشوار نگه داشته شوند. انتخاب آن‌ها برای هر درخواست ممکن است فقط باعث شود پاسخ یک سؤال ساده دیرتر آماده شود.

هر طرح ChatGPT چه امکاناتی دارد؟

حساب‌های رایگان بسیار بیشتر از یک گفت‌وگوی متنی ساده را ارائه می‌کنند. این حساب‌ها شامل جست‌وجو، صدا، پروژه‌ها، افزونه‌ها و دسترسی به GPTهای عمومی هستند و در کنار آن، امکان محدودی برای بارگذاری فایل، تحلیل داده، تولید تصویر، پژوهش عمیق، Codex و ChatGPT Work دارند. مهم‌ترین تفاوت میان طرح‌ها به مدل‌های در دسترس، محدودیت‌های استفاده و وجود ابزارهای فردی یا سازمانی مربوط می‌شود.

طرح رایگان OpenAI برای سؤال‌های گاه‌به‌گاه، پژوهش، بارگذاری فایل و تولید تصویر به‌اندازه کافی توانمند است. محدودیت‌های جداگانه استفاده، نقطه ضعف آن محسوب می‌شوند. ممکن است پس از رسیدن به سقف تولید تصویر، بارگذاری فایل یا تحلیل داده، همچنان بتوانید به گفت‌وگو ادامه دهید، اما برای استفاده دوباره از همان ابزار باید مدتی صبر کنید.

ChatGPT Go برای افرادی طراحی شده است که مرتباً به محدودیت‌های طرح رایگان می‌رسند، اما به قدرتمندترین مدل‌ها نیاز ندارند. این طرح پیام‌ها، تصاویر، بارگذاری فایل، تحلیل داده و حافظه بیشتری ارائه می‌کند. همچنین ممکن است شامل پروژه‌ها، وظایف، GPTهای سفارشی و دسترسی به Library باشد، هرچند دسترسی به امکانات و محدودیت‌های ذخیره‌سازی همچنان به شرایط طرح بستگی دارد.

Go دسترسی به GPT-۵.۶ Sol را در یک گفت‌وگوی معمول ChatGPT فعال نمی‌کند. با این حال، دسترسی محدودی به GPT-۵.۶ Terra از طریق Work و Codex روی رایانه رومیزی ارائه می‌دهد. به همین دلیل، این طرح چیزی فراتر از نسخه رایگان با سهمیه کمی بیشتر پیام است، اما همچنان پایین‌تر از گزینه‌های پیشرفته استدلالی موجود در Plus قرار می‌گیرد.

ChatGPT Plus مرز مهمی برای کاربران فردی است. این طرح دسترسی به GPT-۵.۶ Sol با سطوح استدلال Medium و High را فعال می‌کند و در کنار آن، دسترسی گسترده‌تری به پژوهش عمیق، Codex، Work، وظایف زمان‌بندی‌شده، برنامه‌های متصل و ساخت GPT سفارشی ارائه می‌دهد. برای بیشتر افرادی که به‌طور منظم و حرفه‌ای از ChatGPT استفاده می‌کنند، Plus منطقی‌ترین طرح پولی است.

Pro برای افرادی طراحی شده است که به‌طور سنگین از این ابزارها استفاده می‌کنند یا به Extra High و GPT-۵.۶ Sol Pro نیاز دارند. OpenAI دو سطح Pro ارائه می‌کند. اشتراک ۱۰۰ دلاری، سهمیه استفاده‌ای پنج برابر Plus دارد، در حالی که اشتراک ۲۰۰ دلاری این سهمیه را به ۲۰ برابر می‌رساند. قابلیت‌های اصلی این دو سطح در غیر این صورت یکسان است.

Business و Enterprise صرفاً اشتراک‌های فردی قدرتمندتر نیستند. ChatGPT Business یک فضای کاری مدیریت‌شده، دانش سازمانی، ابزارهای داخلی متصل، مدیریت، کنترل هزینه و حفاظت از داده‌های تجاری اضافه می‌کند. ChatGPT Enterprise نیز کنترل‌های پیشرفته‌تری برای هویت، حاکمیت، انطباق، نگهداری داده، محل ذخیره داده و پشتیبانی در استقرارهای بزرگ‌تر ارائه می‌دهد.

سقف‌های دقیق استفاده ممکن است بر اساس میزان تقاضا، تنظیمات فضای کاری و سیاست‌های فعلی OpenAI تغییر کنند. صفحه قیمت‌گذاری ChatGPT و مدل‌انتخاب‌کننده در حساب شما، به‌روزترین تصویر را از امکاناتی که واقعاً می‌توانید استفاده کنید، ارائه می‌دهند.

Work و Codex از کدام مدل‌ها استفاده می‌کنند؟

Sol، Terra و Luna در ChatGPT Work، Codex و OpenAI API ظاهر می‌شوند. این‌ها سه گزینه پنهان دیگر در یک گفت‌وگوی معمول ChatGPT نیستند.

نخستین تصمیم این است که کدام تجربه با کاری که انجام می‌دهید تناسب دارد.

ChatGPT Work می‌تواند در یک کار طولانی‌تر، روی فایل‌ها، برنامه‌های متصل و ابزارها کار کند. Codex نیز رویکردی عامل‌محور مشابه را به‌طور اختصاصی برای توسعه نرم‌افزار به کار می‌گیرد. هر دو می‌توانند چندین مرحله را برنامه‌ریزی و اجرا کنند، به‌جای آن‌که فقط یک پاسخ گفت‌وگویی ارائه دهند.

Codex با یک مدل ثابت واحد کار نمی‌کند. مجموعه پیشنهادی آن، خانواده GPT-۵.۶ است.

GPT-۵.۶ Sol مدل پرچم‌دار است. این مدل برای کارهای دشوار و باز طراحی شده که به تحلیل عمیق‌تر، قضاوت یا پرداخت نهایی نیاز دارند؛ از جمله تغییرات پیچیده کد، پژوهش، کارهای طراحی و تحلیل فنی.

GPT-۵.۶ Terra گزینه‌ای کاربردی برای طیف گسترده‌ای از کارهاست. این مدل میان توانمندی، سرعت و هزینه برای کدنویسی روزمره، تحلیل اسناد، گزارش‌نویسی و دیگر کارهای تولیدی تعادل برقرار می‌کند.

GPT-۵.۶ Luna سریع‌ترین و اقتصادی‌ترین گزینه است. این مدل برای کارهای روشن و تکرارشونده مانند استخراج، طبقه‌بندی، تبدیل، کدنویسی متمرکز و وظایف پرتعداد مناسب است.

تنظیم پیش‌فرض Power در Codex از GPT-۵.۶ Sol با سطح استدلال Medium استفاده می‌کند. برای کارهای دشوارتر می‌توانید به سطح استدلال بالاتری بروید یا زمانی که کار محدود و قابل پیش‌بینی است، مدل سریع‌تری را انتخاب کنید. راهنمای مدل Codex شرکت OpenAI توصیه می‌کند اگر مطمئن نیستید، کار را با Sol آغاز کنید.

حساب‌های Free و Go دسترسی محدودی به Terra در Codex دریافت می‌کنند. کاربران Plus، Pro، Business و Enterprise می‌توانند از Sol، Terra و Luna استفاده کنند، البته این دسترسی به محدودیت‌های طرح و فضای کاری بستگی دارد. Pro همچنین شامل GPT-۵.۳-Codex-Spark است؛ مدلی پژوهشی و متنی که برای تکرار تقریباً فوری فرایند کدنویسی طراحی شده است.

Codex را می‌توان با یک کلید API نیز استفاده کرد. در این حالت، دسترسی به مدل و صورتحساب بر اساس پروژه API مرتبط تعیین می‌شود، نه اشتراک ChatGPT کاربر. دسترسی با کلید API همچنین امکانات اشتراکی مانند بازبینی ابری کد یا اتصال به Slack را شامل نمی‌شود. OpenAI اسناد جداگانه‌ای برای طرح‌ها و قیمت‌گذاری Codex ارائه می‌کند.

توسعه‌دهندگان از کدام مدل OpenAI API استفاده کنند؟

مدل‌انتخاب‌کننده ChatGPT و کاتالوگ مدل‌های OpenAI API از یکدیگر جدا هستند. پرداخت هزینه ChatGPT Plus یا Pro شامل استفاده از API نمی‌شود و حذف شدن یک مدل از ChatGPT لزوماً به معنای حذف آن از API نیست.

برای پروژه‌های عمومی API، گزینه‌های فعلی GPT-۵.۶ عبارت‌اند از:

وقتی توانمندی در اولویت است، Sol نقطه شروع است. Terra برای بسیاری از برنامه‌های تولیدی کاربردی‌تر خواهد بود، زیرا بدون پایین آمدن به سطح کوچک‌ترین مدل، هزینه‌های عملیاتی را کاهش می‌دهد. Luna برای کارهایی طراحی شده است که درخواست‌ها در آن‌ها پرتعداد، نسبتاً قابل پیش‌بینی و به‌شدت وابسته به قیمت یا تأخیر پایین هستند.

توسعه‌دهندگان ممکن است به مدل‌های تخصصی دیگری برای تولید تصویر، گفتار، رونویسی، تعبیه‌سازی، تعدیل محتوا یا گفت‌وگوهای بی‌درنگ نیز نیاز داشته باشند. این مدل‌ها مسائل متفاوتی را حل می‌کنند و نباید آن‌ها را جایگزین مستقیم Sol، Terra یا Luna در نظر گرفت.

قیمت‌ها و محدودیت‌های API به‌طور منظم تغییر می‌کنند. بنابراین، وارد کردن قیمت‌های ثابت در یک راهنمای عمومی مدل، عمر این صفحه را به عمر یک پاکت شیر بازشده کاهش می‌دهد. پیش از انتخاب مدل برای یک محصول عملیاتی، صفحات فعلی مدل‌های OpenAI را بررسی کنید.

چه بر سر o1، o3 و GPT-4o آمد؟

اگر در سال ۲۰۲۶ برای یک فرایند کاری جدید در ChatGPT میان o1 و o3-mini مقایسه انجام می‌دهید، هیچ‌کدام نقطه شروع منطقی نیستند. نسخه اصلی این راهنما بر مدل‌هایی تمرکز داشت که از آن زمان از مدل‌انتخاب‌کننده معمول ChatGPT حذف شده‌اند.

GPT-4o، GPT-۴.۱، GPT-۴.۱ mini و o4-mini در فوریه ۲۰۲۶ از ChatGPT بازنشسته شدند. OpenAI o3 همچنان از طریق تنظیمات مدل‌های قدیمی برای برخی کاربران پولی در دسترس است، اما قرار است در ۲۶ اوت ۲۰۲۶ از ChatGPT خارج شود.

گفت‌وگوهای قدیمی معمولاً پس از بازنشستگی یک مدل، با مدل متناظر جدیدتر ادامه پیدا می‌کنند. صرفاً به این دلیل که مدل اصلی یک گفت‌وگو حذف شده است، نیازی ندارید همه گفت‌وگوها را از ابتدا ایجاد کنید.

این بازنشستگی‌ها در ChatGPT به‌طور خودکار درباره توسعه‌دهندگان اعمال نمی‌شوند. OpenAI پس از حذف برخی مدل‌های قدیمی از ChatGPT، آن‌ها را از طریق API در دسترس نگه داشته و پیش از منسوخ کردن مدل‌های API نیز اطلاعیه‌های جداگانه منتشر کرده است. هر فردی که یک برنامه را نگهداری می‌کند، باید به‌جای فرض کردن این‌که تغییرات مدل‌انتخاب‌کننده کاربر نهایی درباره کد او نیز صدق می‌کند، کاتالوگ API و اطلاعیه‌های منسوخ شدن مدل‌ها را بررسی کند.

مدل‌های قدیمی همچنان بخشی مهم از تاریخ ChatGPT هستند. GPT-4o تعامل چندوجهی سریع‌تر را به همراه آورد، در حالی که o3 به شکل‌گیری کنترل‌های استدلالی کمک کرد؛ کنترل‌هایی که بعدها به مدل‌انتخاب‌کننده امروزی تبدیل شدند. با این حال، این مدل‌ها دیگر نقطه شروع مناسب برای بیشتر کاربران نیستند.

پس کدام مدل ChatGPT برای شما مناسب است؟

برای استفاده‌های غیررسمی، روی Instant بمانید. برای پژوهش، نوشتن حرفه‌ای، برنامه‌ریزی، تحلیل داده یا کدنویسی با دشواری متوسط، کار را با Medium شروع کنید و سپس زمانی به High بروید که کار شامل شواهد متراکم، الزامات متناقض یا یک مشکل فنی سرسخت باشد. Extra High و Pro بهتر است برای کارهایی نگه داشته شوند که واقعاً از استدلال بیشتر سود می‌برند.

در Work یا Codex، Terra انتخاب کاربردی برای استفاده روزمره است، Sol برای دشوارترین کارها و Luna برای سرعت و بهره‌وری مناسب است. همچنین می‌توانید تغییر خودکار را فعال بگذارید و اجازه دهید ChatGPT بیشتر تصمیم‌های معمول درباره مدل را مدیریت کند. مدل‌انتخاب‌کننده ابزار مفیدی است، اما لازم نیست به یک نظام بهره‌وری دیگر تبدیل شود که زمان بیشتری از استفاده واقعی از آن می‌گیرد.

اگر مجموعه مدل‌های OpenAI همچنان بیش از حد پیچیده به نظر می‌رسد، این وضعیت منحصر به آن نیست. راهنمای ما درباره بهترین چت‌بات‌های هوش مصنوعی، ChatGPT را با بزرگ‌ترین رقبای آن مقایسه می‌کند.

پرسش‌های متداول

چرا GPT-۵.۶ Sol را نمی‌بینم؟

GPT-۵.۶ Sol به طرح‌های پولی واجد شرایط محدود است و همچنان به وضعیت عرضه و تنظیمات فضای کاری بستگی دارد. بررسی کنید که با حساب درست وارد شده‌اید و ببینید آیا مدیر فضای کاری دسترسی به مدل را کنترل می‌کند یا نه. کاربران Free، Go و افرادی که بدون ورود به حساب از سرویس استفاده می‌کنند، به Sol در گفت‌وگوهای استاندارد ChatGPT دسترسی ندارند.

آیا بیشتر افراد به تغییر مدل پیش‌فرض ChatGPT نیاز دارند؟

خیر. Instant برای سؤال‌های روزمره طراحی شده است و حساب‌های پولی واجد شرایط می‌توانند به ChatGPT اجازه دهند در صورت نیاز، به‌طور خودکار به Medium منتقل شود. انتخاب دستی زمانی مفید است که کار به‌طور غیرمعمول پیچیده باشد یا نخستین پاسخ به‌اندازه کافی دقیق و کامل نباشد.

آیا Medium، High و Extra High مدل‌های متفاوتی هستند؟

خیر. هر سه از GPT-۵.۶ Sol استفاده می‌کنند. تنظیم انتخاب‌شده فقط میزان تلاش مدل برای استدلال را تغییر می‌دهد. Pro از مدل جداگانه GPT-۵.۶ Sol Pro استفاده می‌کند.

کدام مدل Codex را باید انتخاب کنم؟

با تنظیم پیش‌فرض Power شروع کنید که از GPT-۵.۶ Sol با سطح استدلال Medium استفاده می‌کند. Terra برای کارهای روزمره‌ای مناسب‌تر است که سرعت و بهره‌وری در آن‌ها اهمیت دارد، در حالی که Luna برای وظایف محدود، تکراری یا پرتعداد گزینه بهتری است.

آیا GPT-4o و o3 همچنان از طریق API در دسترس هستند؟

حذف این مدل‌ها از ChatGPT به‌طور خودکار به معنای حذف آن‌ها از API نیست. GPT-4o پس از بازنشستگی از ChatGPT، همچنان از طریق API در دسترس باقی ماند و OpenAI اعلام کرده است که بازنشستگی o3 در اوت ۲۰۲۶ فقط شامل ChatGPT می‌شود. توسعه‌دهندگان باید پیش از مهاجرت، کاتالوگ فعلی API و اطلاعیه‌های مربوط به منسوخ شدن مدل‌ها را بررسی کنند.